İş kazası avukatı hangi davalara bakar?
İş kazası avukatı işyerinde ya da işin yürütümü sırasında yaralanan, sakat kalan veya hayatını kaybeden işçinin hukuki taleplerini takip eder. Aynı avukat meslek hastalığı dosyalarında da çalışır. Bu dosyalarda iki ayrı ilişki vardır: işçi ile Sosyal Güvenlik Kurumu arasındaki sigorta ilişkisi ve işçi ile işveren arasındaki tazminat ilişkisi.
Bu alanda sık görülen dava ve işler şunlardır:
- Olayın iş kazası olduğunun tespiti davası
- Maluliyet oranına itiraz ve tespit davası
- İşverene karşı maddi ve manevi tazminat davası
- Ölüm halinde yakınların destekten yoksun kalma ve manevi tazminat davası
- Meslek hastalığının tespiti
- SGK'nın işverene açtığı rücu davalarında savunma
- Kazayla ilgili ceza soruşturmasında katılan vekilliği
İşçilik alacakları ayrı bir konudur: kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ya da fazla mesai gibi. Bu alacaklar için işçi avukatları sayfasına bakabilirsiniz.
Hangi olaylar iş kazası sayılır?
İş kazası sayılan olaylar 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nda sayılmıştır. Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada geçirdiği kaza iş kazasıdır. İşveren tarafından görevle başka bir yere gönderilirken yaşanan kaza da bu kapsamdadır.
- İşyerinde bulunduğu sırada olan kazalar
- İşveren tarafından yürütülen iş nedeniyle işyeri dışında olan kazalar
- Görevli olarak başka bir yere gönderilme sırasında olan kazalar
- Emziren kadın işçinin süt izni sırasında olan kazalar
- İşverence sağlanan taşıtla işe gidiş ve geliş sırasında olan kazalar
Kendi aracıyla ya da toplu taşımayla işe giderken yaşanan kaza, kanundaki tanıma girmediği için kural olarak iş kazası sayılmaz. Bu sınır her olayın koşullarına göre değerlendirilir.
İş kazasından sonra ilk adımlar nelerdir?
İş kazasından sonra ilk adım, sağlık müdahalesi ve kazanın resmi kayda geçirilmesidir. İşveren kazayı kolluğa hemen, SGK'ya ise kanundaki kısa süre içinde bildirmek zorundadır. Bu süre kazadan sonraki üç iş günüdür. Meslek hastalığında süre hastalığın öğrenildiği tarihten başlar.
- Tedavi alınır ve ilk sağlık raporu saklanır.
- Kolluk tutanağı tutulur, savcılık soruşturma başlatır.
- İşverenin SGK bildirimi e-Devlet üzerinden kontrol edilir.
- Tedavi sürecinde SGK geçici iş göremezlik ödeneği öder.
- Tedavi bitince SGK sağlık kurulu maluliyet oranını belirler.
- Kusur durumu bilirkişi raporlarıyla netleşir.
- İşverene karşı tazminat davası iş mahkemesinde açılır.
İşveren kazayı bildirmezse işçi de SGK'ya başvurabilir. Bildirim yapılmaması işçinin haklarını ortadan kaldırmaz. İşveren ise bu durumda idari para cezası ve SGK'nın masraflarını ödeme riskiyle karşılaşır.
SGK iş kazasından sonra hangi ödemeleri yapar?
SGK iş kazasından sonra sigortalıya ve hak sahiplerine kanunda sayılan sigorta yardımlarını yapar. Tedavi süresince çalışamayan sigortalıya geçici iş göremezlik ödeneği ödenir. Bu ödenek için iş kazasında önceden prim ödeme şartı aranmaz.
Tedavi sonunda çalışma gücü kanundaki oranın üzerinde kaybedilmişse sürekli iş göremezlik geliri bağlanır. Sigortalı kaza sonucu ölürse eşine, çocuklarına ve kanundaki şartlarla anne babasına ölüm geliri bağlanır. Tedavi giderleri de genel sağlık sigortası kapsamında karşılanır.
SGK bu ödemeleri yaptıktan sonra kusurlu işverene rücu edebilir. Rücu davası işverenin ayrıca ödeme yapmasına yol açar ve işçinin tazminat davasından bağımsız yürür.
İş kazasında hangi tazminatlar istenir?
İş kazasında maddi ve manevi tazminat istenir. Maddi tazminat, kaza yüzünden çalışma gücünün kaybından doğan gelir kaybını ve tedavi giderlerini kapsar. Hesaplama işçinin yaşı, ücreti, maluliyet oranı ve kusur oranları dikkate alınarak bilirkişi tarafından yapılır.
Manevi tazminat ise yaşanan acı ve üzüntünün karşılığıdır. Miktarını hakim olayın ağırlığına ve tarafların durumuna göre belirler. Ölümlü kazalarda ölenin desteğinden yoksun kalan eş, çocuk ve anne babası destekten yoksun kalma tazminatı isteyebilir. Yakınlar ayrıca kendi manevi tazminatlarını talep eder.
SGK'nın bağladığı gelirin peşin sermaye değeri maddi tazminattan düşülür. Böylece aynı zarar iki kez karşılanmamış olur. Hesaplama yöntemi için iş kazası tazminatı rehberine bakabilirsiniz.
İş kazası davaları hangi mahkemede görülür?
İş kazası davaları iş mahkemesinde görülür. İş mahkemesi olmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi bu sıfatla bakar. İş kazası ve meslek hastalığından doğan tazminat davaları dava şartı arabuluculuğun dışındadır.
| Dava ya da iş | Davalı ya da muhatap | Görevli yer |
|---|---|---|
| İş kazası tespiti | SGK ve işveren | İş mahkemesi |
| Maluliyet oranına itiraz | SGK | Önce kurum içi itiraz, sonra iş mahkemesi |
| Maddi ve manevi tazminat | İşveren, varsa asıl işveren | İş mahkemesi, arabuluculuk şartı yok |
| Destekten yoksun kalma | İşveren | İş mahkemesi |
| Taksirle yaralama ya da öldürme | Kusurlu kişiler | Cumhuriyet başsavcılığı, asliye ceza mahkemesi |
Yetkili mahkeme davalının yerleşim yeri ya da kazanın olduğu yer mahkemesidir. Alt işverende çalışan işçi, asıl işvereni de davaya dahil edebilir.
Kusur ve maluliyet oranı neden önemlidir?
Kusur ve maluliyet oranı tazminat miktarını doğrudan belirler. Kusur oranı iş güvenliği bilirkişileri tarafından belirlenir. İşverenin eğitim vermemesi, koruyucu ekipman sağlamaması ya da risk değerlendirmesi yapmaması kusurunu artırır. İşçinin kendi kusuru varsa tazminat bu oranda azalır.
Maluliyet oranı ise işçinin çalışma gücünden ne kadar kaybettiğini gösterir. SGK sağlık kurulunun belirlediği orana karşı itiraz yolu vardır. Mahkeme gerektiğinde Adli Tıp Kurumu'ndan rapor alır. Raporlar arasında çelişki varsa mahkeme bunu gidermek zorundadır.
İş kazası davasında zamanaşımı ne kadardır?
İş kazası davasında zamanaşımı, işçinin kendi talebi ile yakınlarının talebi bakımından farklı değerlendirilebilir. Yargıtay uygulamasında işçinin işverene karşı tazminat talebi sözleşmeye aykırılık temeline dayandırılır. Bu yaklaşımla genellikle on yıllık zamanaşımı uygulanır. Sürenin başlangıcı kaza tarihi ya da zararın kesin olarak öğrenildiği tarih olabilir.
Ölüm halinde yakınların davalarında farklı kurallar gündeme gelebilir. Kendi dosyanızdaki süreyi bir avukatla netleştirmeniz yerinde olur.
İş kazası avukatıyla görüşmeden önce hangi belgeler hazırlanır?
İş kazası avukatıyla görüşmeden önce kazayı ve sağlık durumunu gösteren belgeleri toplayın. Kontrol listesi:
- Hastane kayıtları, epikriz ve tüm sağlık raporları
- Kolluk tutanağı ve varsa savcılık dosya numarası
- İşverenin SGK'ya yaptığı iş kazası bildirimi
- SGK hizmet dökümü ve son bordrolar
- İş sözleşmesi ile iş güvenliği eğitim belgeleri
- Kaza yerine ait fotoğraf ya da kamera kaydı
- Olayı gören çalışma arkadaşlarının adları
- Ölüm halinde veraset belgesi ve nüfus kayıt örneği
İş kazası avukatı nasıl bulunur?
İş kazası avukatı kazanın olduğu ilde ya da işverenin bulunduğu ilde çalışan avukatlar arasından seçilebilir. Sayfanın üstündeki liste il il düzenlenmiştir. İstanbul'daki bir işyeri için İstanbul iş kazası avukatları listesine bakabilirsiniz. Listedeki sıralama rastgeledir.
Avukatlık ücreti Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi ile sözleşmeye göre belirlenir; tarife her yıl yayımlanır. Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Somut durumunuz için bir avukattan görüş alın.
Sık sorulan sorular
İş kazası tazminatı için arabulucuya gitmek gerekir mi?
Hayır. İş kazası ya da meslek hastalığından doğan maddi ve manevi tazminat davaları dava şartı arabuluculuğun dışındadır. Dava doğrudan iş mahkemesinde açılabilir.
İşveren iş kazasını SGK'ya bildirmezse ne olur?
İşçi kazayı kendisi de SGK'ya bildirebilir ve haklarını kaybetmez. Bildirim yapmayan işveren idari para cezasıyla karşılaşabilir. SGK'nın yaptığı masrafları da işverenden isteyebilir.
İş kazası tazminatı nasıl hesaplanır?
Maddi tazminat işçinin ücreti, yaşı, maluliyet oranı ve kusur oranlarına göre bilirkişi tarafından hesaplanır. SGK'nın bağladığı gelirin peşin sermaye değeri bu tutardan düşülür. Manevi tazminatı ise hakim olayın özelliklerine göre belirler.
İşe giderken geçirilen kaza iş kazası sayılır mı?
İşverenin sağladığı servis aracıyla gidiş geliş sırasında olan kaza iş kazası sayılır. Kendi aracınızla ya da toplu taşımayla giderken yaşanan kaza kural olarak bu kapsamda değildir. Görevle başka yere gönderilme gibi durumlar ayrıca değerlendirilir.
İş kazası avukatı ücreti ne kadar?
İş kazası avukatı ücreti Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi ile avukatla yapılan sözleşmeye göre belirlenir. Tarife her yıl yayımlanır. Davanın türü ve talep edilen tazminat miktarı ücreti etkiler.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için bir avukata danışın.