Dava dilekçesi hukuk yargılamasının ilk ve temel belgesidir. Mahkeme, davanın sınırını bu dilekçedeki talebe göre çizer; hakim talepten fazlasına karar veremez. Dilekçenin mahkeme kalemine verilip kaydedildiği an, dava açılmış sayılır.
Dava dilekçesinin yasal dayanağı nedir?
Dava dilekçesinin içeriği 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 119. maddesinde sayılır. İdari yargıda dilekçe 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na tabidir. Ceza yargılamasında dava dilekçesi yoktur; kamu davası savcının düzenlediği iddianameyle açılır.
Dava dilekçesinde neler bulunmalıdır?
HMK'ya göre dava dilekçesinde şu bilgiler yer alır:
- Davanın açıldığı mahkemenin adı
- Davacı ile davalının adı, soyadı, adresi ve kimlik numarası
- Varsa kanuni temsilci ile vekilin bilgileri
- Dava konusu ve malvarlığı davalarında dava konusunun değeri
- İddianın dayanağı olan olayların sıra numarası altında açık özeti
- Her olayın hangi delille ispatlanacağı
- Dayanılan hukuki sebepler
- Açık bir talep sonucu
- Davacının ya da vekilinin imzası
Dilekçe eksik verilirse ne olur?
Dilekçe eksik verildiğinde sonuç, eksikliğin türüne bağlıdır. Taraf bilgileri, talep sonucu ya da imza gibi bazı unsurlar eksikse hakim, eksikliğin tamamlanması için bir haftalık kesin süre verir. Süre içinde tamamlanmazsa dava açılmamış sayılır. Gerekli harç ve gider avansının yatırılmaması da davanın ilerlemesini engeller; bu konu yargılama giderleri maddesinde anlatılır.
Dava dilekçesi nereye ve nasıl verilir?
Dava dilekçesi görevli mahkeme ile yetkili mahkemeye verilir. Dilekçe adliyedeki tevzi bürosuna fiziki olarak verilebileceği gibi elektronik imzayla UYAP üzerinden de gönderilebilir. Dilekçenin bir örneği davalıya tebliğ edilir ve davalı kanuni süre içinde cevap dilekçesi verir. Ardından cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçeleriyle dilekçeler aşaması tamamlanır.
Dava dilekçesini kim verebilir?
Dava dilekçesini davacı bizzat ya da avukatı aracılığıyla verebilir. Türkiye'de hukuk davalarında avukatla temsil zorunlu değildir. Ergin olmayan ya da kısıtlı kişiler adına dilekçeyi kanuni temsilcileri verir. Şirketler ve dernekler yetkili organları ya da vekilleri eliyle dava açar. Avukat aracılığıyla açılan davada dilekçeye vekaletname eklenir.
Dava dilekçesi ile ihtarname arasındaki fark nedir?
Dava dilekçesi mahkemeye hitap eder ve yargılamayı başlatır. İhtarname ise karşı tarafa doğrudan gönderilen bir bildirimdir, yargılama başlatmaz. Dava dilekçesinde ileri sürülmeyen olay ve deliller sonradan kural olarak eklenemez; iddianın genişletilmesi yasağı bu yüzden dilekçeyi önemli kılar.
Bir dava dilekçesinin örneğe bakılarak hazırlanması somut olayın ayrıntılarını kaçırabilir. Boşanma gibi sık açılan davalarda dilekçenin yeri için boşanma davası rehberine göz atabilir, dilekçenizi hazırlarken bir avukattan destek alabilirsiniz.
Tanım genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.